Του Γιώργου Καρβουνιάρη
Μια σοβαρή καταγγελία για φερόµενη κακοποίηση µαθητή σε Ειδικό Δηµοτικό Σχολείο της Πάτρας έχει φτάσει µέχρι το Υπουργείο Παιδείας, το οποίο διέταξε τη διενέργεια Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης. Η υπόθεση ξεκίνησε από γονείς που αρνήθηκαν να µείνουν σε µια απάντηση που θεώρησαν ανεπαρκή και ανέβασαν το ζήτηµα στην ιεραρχία, µέχρι να πετύχουν την επίσηµη διοικητική διερεύνηση που ζητούσαν. Η ΕΔΕ βρίσκεται ήδη σε προχωρηµένο στάδιο και αναµένεται να ολοκληρωθεί το επόµενο διάστηµα. Το γεγονός ότι πρόκειται για δεύτερη ανάλογη υπόθεση που αφορά ειδικό δηµοτικό σχολείο της Πάτρας – διαφορετική µονάδα από εκείνη που είχε απασχολήσει στο παρελθόν τις αρχές – προσδίδει στην υπόθεση επιπλέον βαρύτητα και θέτει ευρύτερα ερωτήµατα για τη λειτουργία και την εποπτεία των δοµών ειδικής αγωγής στην Αχαΐα.
Το περιστατικό που πυροδότησε την καταγγελία αφορά µαθητή δοµής ειδικής αγωγής – κατηγορία παιδιών που χρήζει αυξηµένης προστασίας και για την οποία το εκπαιδευτικό σύστηµα φέρει ιδιαίτερη ευθύνη. Οι γονείς τόνισαν στην αναφορά τους ότι ακριβώς αυτή η ευαισθησία καθιστά επιτακτική την έγκαιρη και διαφανή αντιµετώπιση κάθε καταγγελίας που αφορά τις συγκεκριµένες δοµές. Πρόκειται για παιδιά που συχνά αδυνατούν να αρθρώσουν µόνα τους αυτά που βιώνουν, γεγονός που αναβαθµίζει περαιτέρω την ευθύνη τόσο του εκπαιδευτικού προσωπικού όσο και της διοίκησης που οφείλει να επιβλέπει τη λειτουργία τους. Αρχικά οι γονείς απευθύνθηκαν στη Διεύθυνση Πρωτοβάθµιας Εκπαίδευσης Αχαΐας ζητώντας να διερευνηθεί η υπόθεση. Όπως υποστηρίζουν, δεν διαπίστωσαν την κινητικότητα που ανέµεναν και αποφάσισαν να απευθυνθούν απευθείας στο Υπουργείο Παιδείας, ζητώντας επίσηµη και τεκµηριωµένη ενηµέρωση για την πορεία της διερεύνησης.
Η ΕΔΕ σε εξέλιξη
Με την παρέµβαση του υπουργείου διατάχθηκε η διενέργεια ΕΔΕ, η οποία έχει ανατεθεί σε διευθύντρια δηµοτικού σχολείου της Πάτρας. Η ίδια ενεργεί ως αρµόδιο όργανο διερεύνησης και έχει ήδη ξεκινήσει τη συλλογή µαρτυριών και στοιχείων. Σύµφωνα µε πληροφορίες του «Νεολόγου», έχουν κληθεί να καταθέσουν περισσότεροι από 30 µάρτυρες, µεταξύ των οποίων το σύνολο των εκπαιδευτικών που υπηρετούσαν στη σχολική µονάδα κατά το επίµαχο διάστηµα, καθώς και άλλα πρόσωπα που ενδέχεται να έχουν γνώση των γεγονότων. Στις κλήσεις που έχουν αποσταλεί επισηµαίνεται ότι η παρουσία είναι υποχρεωτική, ενώ αδικαιολόγητη απουσία συνεπάγεται πειθαρχικές και ποινικές κυρώσεις σύµφωνα µε τις ισχύουσες διατάξεις.
Η διαδικασία χαρακτηρίζεται από εντατικό ρυθµό, µε στόχο να συγκεντρωθούν το συντοµότερο δυνατόν όλα τα απαραίτητα στοιχεία και να συνταχθεί πόρισµα που θα καθορίσει τα επόµενα βήµατα. Οι γονείς, στο έγγραφό τους προς τις αρχές, ζητούσαν σαφείς απαντήσεις σε συγκεκριµένα ερωτήµατα: αν έχουν ληφθεί προσωρινά διοικητικά µέτρα µέχρι την ολοκλήρωση της έρευνας, ποιο είναι το χρονοδιάγραµµα και τι έχει γίνει για τη διασφάλιση της προστασίας των µαθητών και της εύρυθµης λειτουργίας της σχολικής µονάδας. Τονίζουν παράλληλα ότι η διοίκηση έχει υποχρέωση έγκαιρης απάντησης σε αιτήµατα πολιτών, ειδικά όταν αφορούν την προστασία ανηλίκων — υποχρέωση που, όπως υποστηρίζουν, δεν τηρήθηκε στο επίπεδο της τοπικής εκπαιδευτικής διοίκησης.
Δεν είναι η πρώτη φορά
Η υπόθεση έρχεται να προστεθεί σε µια σειρά περιστατικών που έχουν αναδείξει κατά καιρούς την ανάγκη αυξηµένης εποπτείας στις δοµές ειδικής αγωγής. Το γεγονός ότι η Πάτρα βλέπει για δεύτερη φορά ειδικό δηµοτικό σχολείο να βρίσκεται στο επίκεντρο ανάλογης διερεύνησης θέτει ερωτήµατα που υπερβαίνουν τα όρια της κάθε µεµονωµένης υπόθεσης. Αρκούν οι υπάρχοντες µηχανισµοί ελέγχου και εποπτείας για να προστατεύουν παιδιά που δεν µπορούν πάντα να µιλήσουν για τον εαυτό τους; Ποιος επιβλέπει συστηµατικά τη λειτουργία των δοµών αυτών και µε ποια συχνότητα; Τα ερωτήµατα αυτά δεν απαντώνται από µια ΕΔΕ. Απαιτούν συστηµική απάντηση.
Η έρευνα αναµένεται να ολοκληρωθεί το επόµενο διάστηµα. Το πόρισµά της θα δείξει αν υπάρχουν ευθύνες – και αν το σύστηµα που οφείλει να προστατεύει τα πιο ευάλωτα παιδιά έκανε τη δουλειά του.
Η ΕΔΕ και οι ποινικές κυρώσεις
Η ΕΔΕ διεξάγεται από διευθύντρια δηµοτικού σχολείου της Πάτρας, η οποία ορίστηκε ως αρµόδιο όργανο διερεύνησης. Στις κλήσεις που έχουν αποσταλεί στους µάρτυρες επισηµαίνεται ότι η παρουσία τους είναι υποχρεωτική – σε περίπτωση αδικαιολόγητης απουσίας προβλέπονται πειθαρχικές και ποινικές κυρώσεις. Στόχος είναι η ταχεία συλλογή στοιχείων και η σύνταξη πορίσµατος που θα καθορίσει τα επόµενα βήµατα. Αξίζει να σηµειωθεί ότι δεν είναι η πρώτη φορά που ειδικό δηµοτικό σχολείο της Πάτρας βρίσκεται στο επίκεντρο τέτοιας διερεύνησης — πρόκειται όµως για διαφορετική µονάδα από εκείνη που είχε απασχολήσει στο παρελθόν τις αρχές.
*Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΝΕΟΛΟΓΟΣ


