Η Σαντορίνη είναι ένα από τα πιο διάσημα τουριστικά θέρετρα του κόσμου και το νησί με την μεγαλύτερη επισκεψιμότητα στην χώρα μας. Και φέτος ήταν η πρωταθλήτρια της φετινής τουριστικής περιόδου με αύξηση 55% στις αφίξεις σε σχέση με το 2019 μάλιστα στις αεροπορικές αφίξεις. Ένα τόσο τουριστικό νησί έχει όμως πολλές απαιτήσεις για να είναι ευχαριστημένοι οι επισκέπτες και φυσικά έχει και τα προβληματά του. Για την πανέμορφη Σαντορίνη μιλήσαμε με τον δήμαρχο κ.Αντώνη Σιγάλα που έχει περάσει από όλα τα μετερίζια του τουρισμού και από μικρός ασχολήθηκε και με τα κοινά του νησιού.
Δήμαρχε, ήταν μια εξαιρετική χρονιά για την Σαντορίνη το 2022;
“Η Σαντορίνη επένδυσε στα χρόνια της πανδημίας. Και μέσα στη συμφορά αυτή, στα δύσκολα, καταφέραμε να σηκώσουμε την Σαντορίνη ψηλά έχοντας επιτυχημένη παρουσία τηρώντας τα πρωτόκολλα. Στηρίζοντας την τοπική κοινωνία, φτιάχνοντας την καθημερινότητα. Κάναμε μια δυνατή προετοιμασία. Το 2020 φέραμε τον πρωθυπουργό της χώρας μας και ανοίξαμε την σεζόν του έτους στις 13/6 από εδώ, στην Σαντορίνη. Η Σαντορίνη από την φύση της ήταν ελκυστική στην περίοδο της πανδημίας γιατί είναι τέτοια η αρχιτεκτονική της με μονάδες στούντιο, μικρές μονοκατοικίες και έτσι είναι και τα ξενοδοχεία. Έτσι ήταν εύκολα να τηρηθούν τα πρωτόκολλα. Το 2021 είχαμε την απουσία της κρουαζιέρας. Αλλά το 2022 από νωρίς φάνηκε ότι θα έχουμε μια εξαιρετική χρονιά. Και μας επέλεξαν ως πρώτο προορισμό Ευρωπαίοι,Αμερικάνοι κτλ .Και παρά την απουσία των Κινέζων για λόγους κόβιντ. Που για εμάς οι Κινέζοι τουρίστες είναι μια μεγάλη αγορά καθώς κάνουν διακοπές 12 μήνες. Το κενό όμως καλύφθηκε στο έπακρο και ιδιαίτερα από τους Αμερικανούς που πολλοί πήγαν στην Ευρώπη και μετά σε εμάς. Περίπου από 45 πτήσεις το 2019 που είχαμε την ημέρα ,φτάσαμε να ξεπεράσουμε τις 80 και τις 85. Με μ.ο 65 πτήσεις καθημερινά. Σε τζίρο είμαστε επίσης πάνω. Σε επισκέπτες η κρουαζιέρα έκανε ρεκόρ και πέρασε το 1εκ . Επίσης έχει αυξηθεί ο μ.ο διαμονής αλλά και η ποιότητα των επισκεπτών. Το επίπεδο των επισκεπτών είναι πολύ υψηλό,αλλά οι ανατιμήσεις που έγιναν στην διαμονή,διατροφή και κυρίως στη μεταφορά ,ανάγκασαν και τους καλούς πελάτες να αυξήσουν το μπάτζετ ή κάποιοι να μειώσουν την μέρα. Πάντως κάναμε πρωταθλητισμό και βγήκαμε πρώτοι! Παραδοσιακά είμαστε στα 3εκ επισκέπτες. Από αυτούς οι 800.000 περίπου είναι για κάποιες ώρες καθώς είναι από τα κρουαζερόπλοια. Βέβαια παρατηρούμε τελευταία το φαινόμενο να έχουμε επισκέπτες για λίγες ώρες από την Κρήτη! Φέτος πάντως περάσαμε τα 3εκ κατά πολύ. Και φτάσαμε μ.ο τις 4 και κάτι παραπάνω μέρες διαμονής,πάνω από το 3,2 που ήταν περίπου”.
Όταν λέμε Σαντορίνη πολλοί φαντάζονται μόνο την θέα στην καλντέρα. Είναι έτσι όμως;
“Η Σαντορίνη είναι δύο ταχυτήτων. Όχι μίας. Η μία είναι όλη η καλντέρα με την απίστευτη ομορφιά, με την θέα ,το ηλιοβασίλεμα,το ηφαίστειο και τα καταλύματα υψηλών παροχών. Και έχουμε και την άλλη πλευρά με τις παραλίες και τα χωριά που δουλεύουν με άλλα μπάτζετ. Ασφαλώς προσφέρει η Σαντορίνη φιλοξενία για όλους σε οικονομικό επίπεδο. Υπάρχουν καταλύματα που είναι στις τιμές που βρίσκεις και σε άλλα νησιά. Από εκεί και πέρα είναι τι ζητάς και τι παροχές θέλεις. Πχ ο Αμερικανός ζητά υψηλές παροχές και έτσι πληρώνει ανάλογα. Ακριβώς πριν 15 χρόνια ισχυρή συμμετοχή είχαν στο τουρισμό τα Φηρά,το Ημεροβίγλι,η Οία και οι δύο παραλίες. Τώρα όλα τα χωριά έχουν συμμετοχή με τους παλιούς οικισμούς μας. Ο επισκέπτης μπορεί να έρθει και να ζήσει όπως ο σαντορινιός”!
Είστε πρωταθλητές όπως είπατε. Τι στόχοι υπάρχουν πλέον;
“Έχουμε κάνει ένα στρατηγικό σχεδιασμό μαζί με την πολιτεία και πρέπει βασικά να φτιάξουμε τις υποδομές μας. Καθώς αυτές ήταν όπως και στα νησιά των Κυκλάδων για να εξυπηρετούνται οι κάτοικοι και κάποιοι επισκέπτες. Εχουμε ξεφύγει όμως από αυτό και πλέον είναι αδύνατον να προχωρήσουμε χωρίς λιμάνι,χωρίς μαρίνα,χωρίς μονάδα διαχείρισης απορριμάτων. Πρέπει να προστατέψεις τον πολιτισμό σου,το περιβάλλον. Σημειωτέον ότι το αεροδρόμιο που δώθηκε σε χρήση εδώ και δύο χρόνια είναι ένα κόσμημα και σταμάτησε η ταλαιπωρία. Έχουμε υψηλά στάνταρ στον θαλάσσιο τουρισμό,καταμαράν ,γιοτ και δεν έχουμε ένα απάγκιο! Δεν υπάρχει καμία μαρίνα αλλά ένα λιμανάκι ψαράδων! Συνεπώς είναι σημαντικό κομμάτι οι υποδομές στο θαλάσσιο τουρισμό που είναι ανερχόμενος. Εδώ αγγίζουμε τα 100 καταμαράν την μέρα και θέλουμε να προσελκύσουμε γιοτ κτλ. Είμαστε στην φάση της δημοπράτησης για την μαρίνα ,έχει γίνει ΠΔ και είμαστε στην φάση της ΚΥΑ για τους περιβαλοντολογικούς όρους. Εχει χωροθετηθεί στο Μονόλιθο δίπλα στο αεροδρόμιο και είναι ένα έργο που θα γίνει με σύμβαση παραχώρησης. Στο θέμα του λιμανιού είμαστε στην φάση της ολοκλήρωσης. Και αυτό θα είναι δίπλα στον Μονόλιθο. Και μετά μπαίνουμε σε χρηματοδότηση κτλ. Υπολογίζουμε ότι σε τρία χρόνια από την ημέρα που θα ξεκαθαρίσουν τα νομικά θέματα που είναι σε εξέλιξη,θα είναι έτοιμο”.
Έχετε αγαστή συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς;
” Έχουμε άψογη συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς. Για να φτιάξουμε ένα νησί που να είναι ικανοποιημένος ο τουρίστας. Με την συνεργασία με το υπουργείο Πολιτισμού δουλέψαμε να αναδείξουμε τον πολιτισμό της Σαντορίνης,σε συνεργασία με το υπουργείο Δημόσιας Τάξης αναβαθμίσαμε το ΑΤ σε υποδιεύθυνση,με το υπουργείο Περιβάλλοντος είμαστε στο ειδικό πολεοδομικό σχέδιο που είναι στη φάση υλοποιησής του. Ακόμα στο θέμα των απορριμάτων έχουμε ήδη προκυρήξει την φάση της ενδιάμεσης διαχείρισης στο ΧΑΔΑ και έχουμε χρηματοδοτηθεί με 8,5εκ με ΣΔΙΤ για μόνιμη μονάδα διαχείρισης. Μάλιστα προσβλέπουμε σε μια μονάδα διαχείρισης με θερμική επεξεργασία που δεν υπάρχει αυτή την στιγμή στην Ελλάδα. Είμαστε στην διαδικασία και εδώ. Σαφώς υπάρχει πρόβλημα όχι μόνο στην διαχείριση αλλά και στην αποκομιδή λόγω έλλειψης εργατικών χεριών. Ζητάμε κόσμο και εμείς και οι εργολάβοι και δεν έρχονται. Οι εγχώριοι εργαζόμενοι δεν φτάνουν και όσοι είναι να έρθουν δεν βρίσκουν στέγη και άρα υπάρχει πρόβλημα. Έχουμε 15000 μόνιμους κατοίκους. Πάντως με τον σχεδιασμό που έχουμε κάνει αλλάζει η εικόνα του νησιού. Καθώς έχουμε δρόμο ακόμα,αλλά είμαστε στην τελική ευθεία με το λιμάνι,με την μαρίνα,με το οδικό δίκτυο ,με το θεμα των απορριμάτων. Και έχουμε την καλωδίωση που θα γίνει στο πρώτο εξάμηνο του 2023. Αυτό σημαίνει ότι σταματά η ρύπανση και όχληση από το εργοστάσιο. Μαζί και οι δυσλυτουργίες. Το 2023 η Σαντορίνη θα είναι συνδεδεμένη με την ηπειρωτική Ελλάδα και θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε το θέμα του ΔΕΔΗΕ ,δηλ των δικτύων που πρέπει να αναβαθμιστούν”.
Αντέχει το νησί τόσο τουρισμό τελικά;
“Όταν δεν έχει τις βασικες υποδομές δεν μπορεί να αντέξει 3-4 εκ τουρίστες. Φτιάχνουμε την Σαντορίνη του 2050! Ένα νησί με την μεγαλύτερη τουριστική σεζόν στην Ελλάδα. Με τις υποδομές θα μπορούμε να ανταγωνιστούμε προορισμούς όπως η Βενετία,η Ίμπιζα,η Βαρκελώνη που είναι εξαιρετικά οργανωμένοι. Και ιδιαίτερα στην παροχή υπηρεσιών. Την επιλογή την κάνεις σύμφωνα με τις παροχές. Στοχεύουμε θεματικά σε τουρισμό υψηλής ποιότητας. Π χ ο γαστρονομικός τουρισμός. Καθώς λόγω του ηφαιστειακού εδάφους έχουμε αμπέλια,κρασί,φάβα,ντοματάκι,μελιτζάνα κτλ. Υψηλότατη ποιότητα. Ήδη διαπρέπουμε σε αυτό το τομέα. Ακόμα ο τουρισμός πολιτισμού. Στο Ακρωτήρι έχουμε ανεβάσει τα νούμερα επισκεψιμότητας. Ακόμα κάνουμε προσπάθεια για την Αρχαία Θήρα για να προβληθούν οι αρχαιολογικοί χώροι. Το 2021 εγκαινιάσαμε το τμήμα τοιχογραφιών στο προϊστορικό μουσείο της Θήρας. Εκμεταλλευόμαστε την ψηφιακή μετάβαση επίσης. Εχουμε χρηματοδοτηθεί με 2,3εκ για να είναι η Σαντορίνη έξυπνο νησί και έχουμε μπει δυνατά στην ηλεκτροκίνηση. Έχουμε πολλές προοπτικές και ειδικά στις πολιτιστικές διαδρομές που μπορεί να ενώνουν αρχαιολογικούς χώρους,οινοποιεία κτλ. Εχουμε μονοπάτια που δεν έχουμε αξιοποιήσει. Και φυσικά ο αθλητικός τουρισμός έχει την δική του αξία όπως είδατε και στο πρόσφατο Santorini Experience “.
Με τόσο τουρισμό το οδικό δίκτυο αντέχει;
“Έχουμε βελτιώσει το οδικό δίκτυο με την κατασκευή του δρόμου Αεροδρομίου-Οίας και με τον περιφερειακό δρόμο των Φηρών. Έχουμε πολύ δουλειά ακόμα βέβαια ειδικά στην περιοχή του Μονολιθίου και του Αεροδρομίου που είναι κεντροβαρής περιοχή. Και να βοηθήσει έτσι να δώσει λύση στα προβλήματα του Αθηνιού,του όρμου δηλ που εκτελεί χρέη λιμανιού κακώς όλα αυτά τα χρόνια. Ακόμα χρειαζόμαστε ιδιωτικά πάρκινγκ καθώς υπάρχει πρόβλημα. Ο πελάτης που έρχεται στην Σαντορίνη έχει την ευχέρεια να δώσει 10 ευρώ αλλά πρέπει να έχει χώρο να παρκάρει”.
Τι γίνεται με την στέγαση των εργαζομένων;
“Όλα τα κτίρια έχουν μετατραπεί σε χώρους τουριστικούς. Και έτσι λείπουν και αποθηκευτικοί χώροι για τα καταστήματα και για την διαμονή φυσικά των υπαλλήλων. Η Σαντορίνη χρειάζεται για να λειτουργήσει, 25.000 εργατικά χέρια! Και αυτά δεν μπορεί να είναι εγχώρια. Προβλέπουμε λοιπόν στο νέο ειδικό πολεοδομικό σχέδιο, μικρές επεκτάσεις οικισμών με αποκλειστική χρήση κατοικία και όχι τουρισμός. Αν το διασφαλίσουμε θα λύσουμε ένα σημαντικό θέμα και για τους δημόσιους υπαλλήλους που χρειαζόμαστε. Υπάρχει πρόβλημα τώρα σαφώς. Πάντως βοηθάνε και οι τοπικοί επιχειρηματίες για την διαμονή αλλά δε φτάνει. Ήδη φέτος προσανατολιζόμαστε να νοικιάσουμε δύο μικρά ξενοδοχεία για να καλύψουμε βραχυπρόθεσμα τις ανάγκες με ένα μικρό βοήθημα στους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς”.
Στα θέματα των υποδομών σε τι κατάσταση είστε;
“Στην υγεία έχουμε μια εξαιρετική μονάδα ,την καλύτερη στις Κυκλαδες, ένα σύγχρονο νοσοκομείο και ένα μοντέλο στην Ανώνυμη εταιρεία μονάδων υγείας που το λειτουργεί σε συνεργασία με την ΥΠΕ. Τα προβλήματα είναι τα κλασικά. Στέγης,μισθολογικές απολαβές. Φέτος είχαμε τεράστια προβλήματα. Δεν είχαμε παθολόγο,καρδιολόγο. Αλλά γίνονται ήδη σοβαρές κινήσεις και είμαι αισιόδοξος! Με τον κ.Πλεύρη έχουμε μια συνεργασία για να αυξηθεί η ΑΠΥ, δηλ η συνεργασία γιατρών με την απόδειξη υπηρεσιών με το νοσοκομείο. Είναι μια πρόοδος, αλλά η οριστική λύση είναι η επάνδρωση με μόνιμους γιατρούς. Και τα έσοδα που σε μια σεζόν υπερβαίνουν τα έξοδα, σε μια νορμάλ σεζόν ,πρέπει να παραμένουν στο νοσοκομείο. Στην παιδεία αντιμετωπίζουμε τεράστια προβλήματα καθώς έχουν διπλασιαστεί τα τελευταία δέκα χρόνια οι μαθητές. Άλλωστε στην Σαντορίνη έρχονται πολλοί άνθρωπο να εργαστούν και μένουν εδώ. Έτσι αναγκαζόμαστε να βάζουμε αίθουσες προκάτ κτλ. Στο νέο ειδικό πολεοδομικό σχέδιο προβλέπουμε όλη τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση με ΣΒΙΤ να την οργανώσουμε και να κάνουμε ένα καμπ κοντά στα Φηρά ώστε να συγκεντρώσουμε όλα τα σχολεία δευτεροβάθμιας σε ένα χώρο αποκλειστικά για τους μαθητές με καλό περιβάλλον,με πάρκο κτλ. Και έτσι να απευλεθερώσουμε χώρους από τα Γυμνάσια και Λύκεια που έχουμε τόσο στο Εμπορείο ,στην Μεσαριά, στα Φηρά και να τους δώσουμε σε χρήση”.
Με το θέμα υδατοδρόμια;
“Είναι σημαντικό να μπορεί να επικοινωνεί το νησί με όλο τον κόσμο και με περιοχές όπως τα Δωδεκάννησα. Πρέπει να γίνουν οι ανάλογες υποδομές .Καθώς μας ενδιαφέρει πάρα πολύ. Μιας και θα μπορούμε να πάμε σε άλλες κοντινές περιοχές,στην Σύμη πχ”.
Θέμα νερό,που στα νησιά πολλές φορές είναι πρόβλημα όσο παράδοξο και αν ακούγεται
“Είναι στα προβλήματα των υποδομών που αντιμετωπίζουμε. Πάντως ολοκληρώνεται η αφαλάτωση της Ανατολικής πλευράς,μένει της Νότιας και έχουμε προχωρήσει σε αποχευτέσεις και δίκτυα. Αλλά ακόμα υπάρχει πρόβλημα και το 1/4 της Σαντορίνης σήμερα δεν υδρεύεται”.
Υπάρχει πρόβλημα στην στελέχωση του νησιού ;
“Όπως όλη η Ελλάδα συμβαδίζουμε με τρομερή υποστελέχωση. Δυστυχώς η αυτοδιοίκηση καλείται να καλύψει κενά με δικούς της πόρους και έξοδα που αυτό είναι άδικο και συμβάλλει αρνητικά και στην ανάπτυξη. Η νησιωτική χώρα είναι κάτι άλλο. Σκεφτείτε ότι τα καύσιμα σε εμάς είναι παραπάνω 0.50 του ευρώ πχ. Οι νησιωτικοί Δήμοι πρέπει να στηρίζονται όπως οι ορεινοί. Δυστυχώς και λόγω τουρισμού όλοι νομίζουν ότι η Σαντορίνη είναι πλούσια. Αυτό είναι μεγάλο λάθος. Υπάρχουν άνθρωποι που περνάνε δύσκολα και έχουμε ακόμα και άνεργους καθώς δεν όλες οι περιοχές σεζόν 10 μήνες. Και με ένα καλοκαίρι δεν βγάζεις όλα τα εξοδά σου. Η ζωή είναι ακριβή ιδιαίτερα τώρα με το ενεργειακό”.
Υπάρχει πρόβλημα στην στελέχωση του νησιού ;
“Έχουμε κάνει πολύ καλή δουλειά στην πολιτική προστασία. Κάναμε το σχέδιο “Τάλως” που αφορά και την ηφαιστειακή δράση και το κάναμε το 2019. Έχουμε άψογη συνεργασία με τον υπουργό και έχουμε κάνει τρομερά βήματα και δεν φοβόμαστε κανένα συμβάν. Άλλωστε λόγω της και της κλιματικής αλλαγής πια ,πρέπει να είσαι έτοιμος”.
Περιμένενε να έρθει κόσμος να επιλέξει μόνιμα την Σαντορίνη σαν κατοικία ενώ εργάζεται μέσα διαδικτύου;
“Στόχος μας είναι οι ψηφιακοί νομάδες. Τους καλούμε και λέμε ελάτε να κάνετε την δουλειά σας και να απολαύσετε τον χώρο. Είναι ένας άλλος θεματικός τουρισμός και η Σαντορίνη προσφέρεται. Πρέπει να υπάρχει εύκολη πρόσβαση, καλό δίκτυο τηλεπικοινωνιών που έχει βελτιωθεί”.
-Υπάρχει προοπτική για νέες επενδύσεις;
“Όποιος θεωρεί ότι θα έρθει να χτίσει στην Σαντορίνη πρέπει να το ξεχάσει! Θέλουμε καλύτερη οργάνωση και να προσδιορίσουμε τις χρήσεις γης. Δεν μπορεί όλα να είναι χρήση τουρισμός. Πρέπει να υπάρχει χρήση για το εργατικό δυναμικό,αποθηκευτικοί χώροι. Η Σαντορίνη δεν είναι υπεροικοδομημένη. Απλά είναι άναρχα χτισμένη. Προτεραιότητα είναι η προστασία του αμπελώνα. Ηδη απαγορέψαμε την δόμηση εκτός σχεδίου με χρήση τουρισμός για τρίτο χρόνο και εν όψει του νέου ειδικού πολεοδομικού σχεδίου”.
Οι σχέσεις σας με την Μύκονο πως είναι; Υπάρχει …κόντρα στον πρωταθλητισμό;
“Υπάρχει μια λάθος αντίληψη εδώ. Μάλιστα είμαστε σε συνεργασία με τον δήμαρχο Μυκόνου και έχουμε κάνει και συζητήσεις. Η Σαντορίνη χωρίς την Μύκονο δεν μπορεί να σταθεί και η Μύκονος χωρίς την Σαντορίνη αντίστοιχα. Το ένα νησί συμπληρώνει το άλλο”.
‘Εχετε φοιτητές;
“Είμαστε επισκέψιμος χώρος γεωολογικά για τους φοιτητές από όλο τον κόσμο. Η παλιά νοοτροπία να στήσουμε εδώ σχολές δεν μπορεί να σταθεί γιατί υπάρχει το πρόβλημα στέγης. Το καλύτερο σχολείο είναι η ίδια η Σαντορίνη”.
Σας ανησυχούν τα ελληνοτουρκικά;
“Όχι, δεν ανησυχούμε. Έχουμε ζήσει τέτοιες εντάσεις. Πρέπει να συνεργαζόμαστε ειδικά στον τουρισμό τα δύο κράτη. Και ήδη στην κρουαζιέρα υπάρχει μια συνεργασία. Είναι μια εποχή έντασης αλλά πιστεύω θα εκλέιψει στο μέλλον”.
Δήμαρχε, έχουμε το 2023 και εκλογές. Το οραμά σας, τι λέτε στους πολίτες ;
Το έργο που έχουμε ετοιμάσει δεν φτάνει σε μια τετραετία. Και ο κόσμος πολλές φορές δεν το βλέπει αυτό και λογκά. Για αυτό και θέλω να στηρίξω το έργο αυτό και εκεί ολοκληρώνεται η παρουσία μου. Η αλληλεγγύη και η αλλαγή νοοτροπίας που έχουμε ήδη και έτσι στον Δήμο συμφωνήσαμε σε αρκετά πράματα είναι σημαντικό. Μπροστά η Σαντορίνη και εμείς από πίσω”!
Δείτε τη συνέντευξη στο τεύχος Απριλίου 2023 που κυκλοφορεί με διπλό εξώφυλλο σε όλη την Ελλάδα !
